Bộ khối trụ có núm tạo ra một hình ảnh mà bất kỳ ai ghé thăm lớp học Montessori cũng sẽ bắt gặp: một đứa trẻ ngồi lặng lẽ trước bộ giáo cụ gỗ, tay nhấc lên đặt xuống từng khối trụ nhỏ, gương mặt nghiêm túc như đang giải một bài toán lớn. Với người lớn, đó chỉ là trò xếp hình. Với trẻ, đó là cả một quá trình quan sát, so sánh và ra quyết định.
Sáng nay, các bạn nhỏ lớp Clownfish của Mầm Non Kim Hà đã có một tiết cảm quan với bộ khối trụ có núm như thế.
Khối trụ có núm — giáo cụ nhỏ, bài học lớn
Bộ khối trụ có núm là một trong những giáo cụ cảm quan kinh điển nhất của phương pháp Montessori. Mỗi bộ gồm mười khối trụ gỗ thay đổi dần về chiều cao, đường kính hoặc cả hai, cùng một khay gỗ có mười ổ tương ứng. Trên đầu mỗi khối là một núm nhỏ — vừa đúng để trẻ cầm bằng ba ngón tay.
Chi tiết tưởng chừng vụn vặt ấy lại được thiết kế rất có chủ đích. Thế cầm ba ngón chính là thế cầm bút sau này. Suốt tiết học, trong lúc con nghĩ rằng mình đang chơi, bàn tay con đã âm thầm luyện đúng nhóm cơ sẽ dùng để viết những nét chữ đầu đời.
Tăng độ khó với khối trụ có núm: khi hai màu trộn vào nhau
Ở những tiết đầu, các bạn làm việc với từng bộ riêng lẻ. Hôm nay cô nâng độ khó lên một bậc: bộ xanh dương và bộ xanh lá cây được đặt cạnh nhau, các khối trụ trộn lẫn.
Lúc này, con không còn có thể dựa vào màu sắc để đoán. Con phải thực sự nhìn — ướm từng khối trụ có núm vào ổ, thấy lỏng quá thì rút ra tìm khối lớn hơn, thấy chật quá thì đổi khối nhỏ hơn. Cả lớp yên tĩnh lạ thường, chỉ nghe tiếng gỗ chạm gỗ lách cách.
Điều đặc biệt của giáo cụ Montessori nằm ở chỗ nó có khả năng kiểm soát lỗi tự thân. Nếu đặt sai, đến khối cuối cùng trẻ sẽ phát hiện có một ổ không vừa. Không ai phải nói “con làm sai rồi”. Chính bộ giáo cụ đã nói thay, một cách nhẹ nhàng và không hề làm con xấu hổ.
Ba điều con học được từ khối trụ có núm mà không hay biết
Khả năng tập trung. Không phần thưởng, không ai giục, vậy mà nhiều bạn làm đi làm lại bài tập này bốn năm lượt. Sự tập trung sinh ra từ hứng thú tự nhiên bền hơn rất nhiều so với sự tập trung do người lớn ép buộc.
Tư duy so sánh và phân loại. Nhận ra khối này cao hơn khối kia, ổ này rộng hơn ổ nọ chính là những thao tác tư duy toán học sơ khai. Trước khi biết con số, trẻ cần cảm nhận được sự khác biệt bằng chính đôi tay mình.
Tinh thần không ngại sai. Đây có lẽ là điều quý nhất. Khi sai không bị la, không bị chê, trẻ học được rằng sai chỉ đơn giản là tín hiệu để thử lại theo cách khác. Thái độ này sẽ theo con rất xa, vượt khỏi phạm vi một bộ giáo cụ gỗ.
Gợi ý cho ba mẹ: mang tinh thần Montessori về nhà
Ba mẹ không cần mua giáo cụ đắt tiền mới giúp con rèn những kỹ năng này. Vài gợi ý đơn giản:
- Xếp theo kích thước: cho con sắp các hộp nhựa, chén bát hoặc đôi dép trong nhà từ nhỏ đến lớn.
- Tìm nắp cho hộp: để riêng năm cái hộp và năm cái nắp, để con tự ghép cặp. Đây chính là nguyên lý “kiểm soát lỗi tự thân”.
- Đừng vội sửa giúp con. Khi thấy con đặt sai, ba mẹ hãy đợi thêm vài giây. Phần lớn trẻ sẽ tự nhận ra. Khoảnh khắc con tự phát hiện có giá trị hơn nhiều so với việc được người lớn chỉ ra.
- Khen quá trình, đừng khen kết quả. Thay vì “Con giỏi quá!”, hãy thử “Mẹ thấy con kiên nhẫn thử lại mấy lần liền đó.”
Mỗi ngày một bước nhỏ
Tại Mầm Non Kim Hà, những tiết cảm quan như hôm nay không nhằm tạo ra đứa trẻ giỏi xếp hình. Mục tiêu xa hơn: một đứa trẻ biết quan sát kỹ, dám thử, không sợ sai và tin vào phán đoán của chính mình.
Ba mẹ muốn tìm hiểu thêm về chương trình Montessori tại trường, hoặc đăng ký cho bé một buổi học trải nghiệm miễn phí? Liên hệ ngay với Kim Hà để được tư vấn chi tiết nhé!
🏫 MẦM NON KIM HÀ
📍 854B Nguyễn Xiển, P. Long Bình, TP. HCM
📞 Hotline: 0707 20 6669
🌐 Website: mamnonkimha.edu.vn
